Python / Өгөгдлийн төрлүүд

Өгөгдлийн төрлүүд

Python-д өгөгдлийн хэд хэдэн үндсэн төрөл (data type) байдаг. Variable бүр тодорхой нэг төрлийн утга хадгалдаг. Энэ нь Python-д өгөгдлийг хэрхэн боловсруулах, ямар үйлдэл хийж болохыг тодорхойлдог.

Үндсэн өгөгдлийн төрлүүд

Python-ийн хамгийн их хэрэглэгддэг төрлүүд:

| Төрөл | Нэр | Жишээ | | ------- | --------------- | ---------------------------- | | int | Бүхэл тоо | 1, 25, -100, 0 | | float | Аравтын бутархай | 3.14, 1.5, -0.5 | | str | Мөр (текст) | "Болд", 'Python' | | bool | Үнэн/Худал | True, False | | None | Хоосон утга | None |

python
нас = 25             # int
жин = 68.5           # float
нэр = "Сарнай"       # str
идэвхтэй = True      # bool
утга = None          # None

print(type(нас))         # <class 'int'>
print(type(жин))         # <class 'float'>
print(type(нэр))         # <class 'str'>
print(type(идэвхтэй))    # <class 'bool'>
print(type(утга))        # <class 'NoneType'>

int ба float

int нь бүхэл тоо, float нь аравтын бутархайтай тоо:

python
# int
оноо = 100
жил = 2024
температур = -15

# float
үнэ = 4500.99
хувь = 0.75
pi = 3.14159

# int + float = float
нийт = оноо + үнэ
print(нийт)          # 4600.99
print(type(нийт))    # <class 'float'>

Том тоонуудад уншихад хялбар болгох үүднээс _ ашиглаж болно:

python
нийт_хүн_ам = 3_400_000       # 3400000
жилийн_орлого = 50_000_000    # 50000000
print(нийт_хүн_ам)             # 3400000

str — текст мөр

Текст утгыг нэг эш (') эсвэл хос эш (") хаалтанд бичнэ. Хоёулаа ижил ажилладаг:

python
нэр1 = "Болд"
нэр2 = 'Анар'
өгүүлбэр = "Монгол хэл дэх Python"

# Дотор нь эш хаалт хэрэглэх
# Гадна "  →  дотор '
мэдэгдэл = "Гэхдээ тэр 'Python' гэсэн"

# Олон мөрийн текст — гурвалсан эш хаалт
тайлбар = """
Энэ бол
олон мөрт
текст юм.
"""
print(тайлбар)

bool — үнэн/худал

bool нь зөвхөн True эсвэл False хоёрын нэгийг хадгалдаг. Нөхцөл шалгахад голдуу хэрэглэгддэг:

python
суралцаж_байна = True
шалгалт_өгсөн = False

print(суралцаж_байна)     # True
print(not суралцаж_байна) # False

# Харьцуулалт нь bool буцаадаг
print(5 > 3)    # True
print(10 == 7)  # False
print(3 != 3)   # False

None — хоосон утга

None нь "утга байхгүй" гэсэн утгатай. JavaScript-ийн null-тай адилхан:

python
хариулт = None

if хариулт is None:
    print("Хариулт ирээгүй байна")
else:
    print(хариулт)

Төрөл хөрвүүлэлт (Type Conversion)

Нэг төрлийг нөгөөд хөрвүүлж болно:

python
# str → int
тоо_мөр = "42"
тоо = int(тоо_мөр)
print(тоо + 8)       # 50

# int → str
нас = 25
текст = str(нас)
print("Нас: " + текст)   # Нас: 25

# str → float
үнэ_мөр = "199.99"
үнэ = float(үнэ_мөр)
print(үнэ * 2)       # 399.98

# int → bool
print(bool(0))       # False  — тэг нь False
print(bool(1))       # True   — тэгээс бусад нь True
print(bool(-5))      # True

Алдааны жишээ

Төрлүүдийг буруу холибол алдаа гарна:

python
нэр = "Болд"
нас = 25

# ❌ Буруу — str ба int-ийг + -р холиж болохгүй
# print(нэр + нас)   →  TypeError!

# ✅ Зөв — int-ийг str болгон хөрвүүлж холих
print(нэр + " " + str(нас))    # Болд 25

# ✅ Эсвэл f-string ашиглах
print(f"{нэр} {нас}")          # Болд 25

Дараагийн хичээлд:

Өгөгдлийн төрлүүдтэй танилцлаа! Дараа нь int ба float тоонуудтай хийх арифметик үйлдлүүд, нарийн тооцоолол, математикийн модулийг судална.

← Өмнөх хичээлХувьсагчидДараах хичээл →Тоон өгөгдөл ба үйлдлүүд