JavaScript үндэс / Нөхцөл шалгах (if/else)

Нөхцөл шалгах (if/else)

Бодит амьдралд бид байнга шийдвэр гаргадаг — "Хэрэв бороо орвол цагаа авна, үгүй бол явган явна" гэх мэт. Программ дахь шийдвэр гаргалтыг нөхцөл шалгалт гэдэг бөгөөд JavaScript-д үүнийг if/else бүтцээр хийнэ.

if бүтэц

Хамгийн энгийн хэлбэр нь зөвхөн if. Нөхцөл үнэн (true) бол дотор хэсэг ажиллана, худал (false) бол алгасна.

javascript
let score = 85;

if (score >= 60) {
  console.log("Тэнцлээ!"); // score 60-аас их учраас энэ мөр ажиллана
}

if (score >= 90) {
  console.log("Онц!"); // score 90-ээс бага учраас энэ мөр ажиллахгүй
}

Нөхцөлийн хашилт () дотор boolean илэрхийлэл байна. Дотор хэсгийг {} хаалтаар тусгаарлана.

if/else бүтэц

Нөхцөл худал үед өөр үйлдэл хийхэд else нэмнэ.

javascript
let age = 16;

if (age >= 18) {
  console.log("Насанд хүрсэн.");
} else {
  console.log("Насанд хүрээгүй.");
}
// Насанд хүрээгүй.

else if — олон нөхцөл

Шалгах нөхцөл олон байвал else if гинжийг ашиглана. JavaScript нь дээрээс доош дарааллаар шалгаж, эхний үнэн нөхцлийн дотор хэсгийг ажиллуулаад зогсдог.

javascript
let score = 72;

if (score >= 90) {
  console.log("Онц — A");
} else if (score >= 80) {
  console.log("Сайн — B");
} else if (score >= 70) {
  console.log("Дунд — C");
} else if (score >= 60) {
  console.log("Хангалттай — D");
} else {
  console.log("Тэнцээгүй — F");
}
// Дунд — C

score нь 72 учраас score >= 70 нөхцөл үнэн болж "Дунд — C" хэвлэгдэнэ. Дараагийн нөхцлүүдийг шалгахгүй зогсдогийг анхаарааарай.

Нөхцлүүдийг нэгтгэх

Нэгдүгээр хичээлд үзсэн &&, ||, ! операторуудыг нөхцөл дотор ашиглаж болно.

javascript
const username = "bold";
const password = "12345";

if (username === "bold" && password === "12345") {
  console.log("Нэвтэрлээ!");
} else {
  console.log("Нэр эсвэл нууц үг буруу.");
}
javascript
let day = "Бямба";

if (day === "Бямба" || day === "Ням") {
  console.log("Амралтын өдөр.");
} else {
  console.log("Ажлын өдөр.");
}
// Амралтын өдөр.

Богино бүтэц — Ternary оператор

Нэг мөрт энгийн нөхцөл бичихэд ternary оператор (? :) ашиглаж болно.

javascript
let isLoggedIn = true;

// if/else хэлбэр
let message;
if (isLoggedIn) {
  message = "Тавтай морил!";
} else {
  message = "Нэвтэрнэ үү.";
}

// Ternary хэлбэр — нэг мөрт
let message2 = isLoggedIn ? "Тавтай морил!" : "Нэвтэрнэ үү.";

console.log(message2); // Тавтай морил!

Ternary нь уншихад хялбар байвал ашигла. Нарийн төвөгтэй нөхцөлд if/else-г ашиглах нь дүр үзүүлэлт.

Жишээ: Нэвтрэлтийн шалгалт

javascript
const userXP = 350;
const requiredXP = 500;
const isPremium = false;

if (isPremium) {
  console.log("Premium хэрэглэгч — бүх хичээл нээлттэй.");
} else if (userXP >= requiredXP) {
  console.log("XP хангалттай — хичээл нээгдлээ.");
} else {
  const remaining = requiredXP - userXP;
  console.log(`Хичээл нээхэд ${remaining} XP дутуу байна.`);
}
// Хичээл нээхэд 150 XP дутуу байна.

Дараагийн хичээлд:

switch бүтцийг судлана — олон тогтмол утгатай харьцуулалт хийхэд if/else гинжнээс хэрхэн цэвэрхэн бичдэгийг үзнэ.