Хувьсагчид (let, const, var)
Программ бичихдээ мэдээллийг санах ой дотор хадгалах шаардлага байнга гардаг. Жишээлбэл хэрэглэгчийн нэр, тооцооны дүн, оноо — эдгээрийг хадгалахад хувьсагч (variable) ашиглана.
Хувьсагчийг нэртэй хайрцаг гэж бодоорой. Хайрцагт юу ч хийж болно — тоо, текст, жагсаалт. Хайрцгийн нэрийг дурдахад доторх агуулга гарч ирнэ.
let — өөрчлөгдөх хувьсагч
let түлхүүр үгээр хувьсагч үүсгэж, утга оноодог.
let name = "Болд";
console.log(name); // Болд
let score = 0;
console.log(score); // 0
let-ийн давуу тал: утгыг дараа нь өөрчилж болно.
let score = 0;
console.log(score); // 0
score = 100;
console.log(score); // 100
score = score + 50;
console.log(score); // 150
const — тогтмол хувьсагч
const нь утга нь хэзээ ч өөрчлөгдөхгүй зүйлд зориулагдана. Тогтмол гэсэн утгатай.
const siteName = "Ulaanbaatar.app";
const maxScore = 100;
console.log(siteName); // Ulaanbaatar.app
console.log(maxScore); // 100
const-д утга дахин оноохыг оролдвол алдаа гарна:
const siteName = "Ulaanbaatar.app";
siteName = "Өөр нэр"; // ❌ Алдаа гарна!
Дүрэм: Өөрчлөгдөх шаардлагагүй бол const ашигла. Өөрчлөгдөх шаардлагатай бол let ашигла.
var — хуучин хувьсагч
var нь JavaScript-ийн хуучин хэлбэр бөгөөд өнөөдөр ихэвчлэн ашигладаггүй. Харин хуучин код дотор харж болохоор мэдэх нь чухал.
var oldWay = "Энэ хуучин хэлбэр";
console.log(oldWay); // Энэ хуучин хэлбэр
var нь let-тэй харьцуулахад хэд хэдэн давтагдашгүй зан авиртай учраас шинэ кодод ашиглахгүй байхыг зөвлөдөг. Дараа нь Scope хичээлд энэ ялгааг дэлгэрэнгүй үзнэ.
Хувьсагчийн нэрлэх дүрмүүд
Сайн нэр өгөх нь кодыг ойлгомжтой болгодог. Дараах дүрмүүдийг дагаарай:
// ✅ Зөв — camelCase хэлбэр ашигла
let userName = "Болд";
let totalScore = 0;
let isLoggedIn = false;
// ❌ Буруу — тоогоор эхэлж болохгүй
let 1name = "Болд";
// ❌ Буруу — хоосон зай ашиглаж болохгүй
let user name = "Болд";
// ❌ Буруу — JavaScript-ийн нөөц үгийг ашиглаж болохгүй
let let = "юм нэрлэх";
let const = 5;
JavaScript-д хувьсагчийн нэрийг camelCase хэлбэрээр бичих нь нийтлэг заншил юм — эхний үг жижиг, дараачийн үг бүр том үсгээр эхэлнэ.
Олон хувьсагч ашиглах жишээ
const playerName = "Номин";
let level = 1;
let xp = 0;
console.log(playerName + " — Түвшин: " + level);
// Номин — Түвшин: 1
xp = xp + 10;
level = 2;
console.log(playerName + " — Түвшин: " + level + ", XP: " + xp);
// Номин — Түвшин: 2, XP: 10
Хувьсагчдыг ашиглаж кодоо уншиход хялбар, засварлахад дөхөм болгодог.
Дараагийн хичээлд:
JavaScript-д хадгалж болох өгөгдлийн төрлүүд — тоо, текст, үнэн/худал, null, undefined зэргийг судална.