Terminal үндэс
Terminal бол текст командаар компьютертэй харилцах цонх юм. Орчин үеийн ихэнх хөгжүүлэгчид өдөр бүр terminal ашигладаг — Git commit хийхээс эхлээд сервер тохируулах хүртэл. Эхэндээ хачирхалтай санагдаж болох ч дасаад ирэхэд хулганаас хавьгүй хурдан болдог.
Terminal хэрхэн нээх вэ?
Linux (Ubuntu): Ctrl + Alt + T товчлуур эсвэл апп жагсаалтаас "Terminal" хайна.
macOS: Command + Space дарж "Terminal" гэж хайна. Эсвэл /Applications/Utilities/Terminal.app замаар нээнэ.
Windows: WSL суулгасны дараа Start цэснээс "Ubuntu" эсвэл "WSL" гэж хайна.
Terminal нээхэд дараах байдлын prompt харагдана:
username@hostname:~$
username— таны нэвтрэх нэрhostname— компьютерийн нэр~— одоогийн директор (~нь home директорыг заана)$— команд оруулахад бэлэн гэсэн тэмдэг
Эхний командууд
Terminal нээгдмэгц доорх командуудыг нэг нэгээр туршиж үзээрэй. Гэнэтхэн олон зүйл цээжлэх шаардлагагүй — хэрэглэж хэрэглэж дасна.
whoami # Та хэн болохыг харуулна
hostname # Компьютерийн нэрийг харуулна
date # Одоогийн огноо ба цагийг харуулна
uptime # Компьютер хэр удаан асаалттай байгааг харуулна
clear # Terminal цонхыг цэвэрлэнэ
Командыг бичиж дуусаад Enter дарахад Bash тэр командыг биелүүлнэ. Хэрэв буруу бичсэн бол Backspace-ээр засна, Ctrl + C дарвал командыг цуцална.
Ашигтай товчлуурууд
Terminal дотор ажиллахад эдгээр товчлуурууд маш их цаг хэмнэнэ:
| Товчлуур | Үйлдэл |
| ---------- | ---------------------------------------------- |
| ↑ ↓ | Өмнөх командуудыг харна |
| Tab | Команд эсвэл файлын нэрийг автоматаар дуусгана |
| Ctrl + C | Ажиллаж буй командыг зогсооно |
| Ctrl + L | Дэлгэцийг цэвэрлэнэ (clear шиг) |
| Ctrl + A | Курсорыг мөрийн эхэнд авна |
| Ctrl + E | Курсорыг мөрийн эцэст авна |
Tab товчлуур маш хэрэгтэй — жишээ нь doc гэж бичиж Tab дарвал Bash Documents гэж автоматаар дуусгана.
Команд ба сонголт (option/flag)
Bash командууд ихэвчлэн нэмэлт сонголт (option эсвэл flag) авдаг. Сонголтыг - тэмдгийн дараа бичдэг:
ls # Файлуудыг жагсаана
ls -l # Файлуудыг дэлгэрэнгүй мэдээлэлтэй жагсаана
ls -a # Нуугдмал файлуудыг харуулна
ls -la # Дэлгэрэнгүй + нуугдмал файлуудыг хамт харуулна
Хэдэн сонголтыг хамт хэрэглэж болно: -la нь -l ба -a-г хамт хэрэглэж байна.
man — гарын авлага
Командын тухай дэлгэрэнгүй мэдээлэл авахыг man (manual) командаар хийнэ:
man ls # ls командын бүрэн гарын авлага
man date # date командын гарын авлага
man дотор ↑ ↓ товчлуураар гүйлгэж, q дарж гарна.
Дараагийн хичээлд:
Файл системд хэрхэн зорчих — cd, pwd, ls командуудыг ашиглан директор хооронд чөлөөтэй шилжих аргыг сурна.