MySQL шилдэг туршлага

-- ЗӨВ: олон тооны нэр, snake_case
CREATE TABLE users (...);
CREATE TABLE order_items (...);
CREATE TABLE product_categories (...);

-- БУРУУ: ганц тооны нэр, camelCase, холимог
CREATE TABLE User (...);
CREATE TABLE orderItem (...);
CREATE TABLE ProductCategory (...);

-- ЗӨВ: snake_case, тодорхой нэр
CREATE TABLE users (
    id          INT AUTO_INCREMENT PRIMARY KEY,
    first_name  VARCHAR(100) NOT NULL,
    email       VARCHAR(255) UNIQUE NOT NULL,
    created_at  DATETIME DEFAULT CURRENT_TIMESTAMP,
    is_active   BOOLEAN DEFAULT TRUE
);

-- БУРУУ: товчилсон, тодорхойгүй нэр
CREATE TABLE users (
    uid  INT,
    fn   VARCHAR(100),
    em   VARCHAR(255),
    dt   DATETIME,
    act  TINYINT
);

-- Дүрэм: [хүснэгтийн нэр]_id
CREATE TABLE orders (
    id         INT AUTO_INCREMENT PRIMARY KEY,
    user_id    INT NOT NULL,           -- users хүснэгтийн FK
    address_id INT,                    -- addresses хүснэгтийн FK
    FOREIGN KEY (user_id) REFERENCES users(id)
);

-- 1. WHERE нөхцөлд байнга хэрэглэгдэх баганад
CREATE INDEX idx_orders_status ON orders(status);

-- 2. JOIN дахь foreign key-д
CREATE INDEX idx_order_items_order_id ON order_items(order_id);
CREATE INDEX idx_order_items_product_id ON order_items(product_id);

-- 3. ORDER BY байнга хэрэглэгдэх баганад
CREATE INDEX idx_products_price ON products(price);

-- 4. Хайлт хийгддэг текст баганад
CREATE INDEX idx_users_email ON users(email);

-- status болон created_at-аар хамт хайх тохиолдолд
CREATE INDEX idx_orders_status_date ON orders(status, created_at);

-- Зөв: эхний баганаар ялгана
SELECT * FROM orders WHERE status = 'pending' ORDER BY created_at;

-- Хэрэглэгдэхгүй: эхний баганыг орхисон
SELECT * FROM orders WHERE created_at > '2024-01-01';

-- Цөөн өөр утгатай баганад тавихгүй (boolean, gender гэх мэт)
-- Байнга өөрчлөгддөг баганад тавихгүй
-- Маш жижиг хүснэгтэд тавихгүй (1000-аас цөөн мөр)

-- БУРУУ: бүх баганыг татна, удаан
SELECT * FROM users;

-- ЗӨВ: хэрэгтэй баганыг л татна
SELECT id, name, email FROM users;

-- БУРУУ: index ашиглахгүй (эхэнд % байна)
SELECT * FROM products WHERE name LIKE '%утас%';

-- ХАРЬЦАНГУЙ САЙН: index ашиглана (эхэнд % байхгүй)
SELECT * FROM products WHERE name LIKE 'утас%';

-- Дунд болон эцэст хайх бол FULLTEXT index ашигла

-- САЙН: IN илүү хурдан
SELECT * FROM orders WHERE status IN ('pending', 'processing', 'shipped');

-- УДААН: OR дараалалтай шалгана
SELECT * FROM orders
WHERE status = 'pending' OR status = 'processing' OR status = 'shipped';

-- БУРУУ: баганад функц ашигласнаар index ажиллахгүй
SELECT * FROM orders WHERE YEAR(created_at) = 2024;

-- ЗӨВ: баганыг шууд харьцуулна
SELECT * FROM orders
WHERE created_at >= '2024-01-01' AND created_at < '2025-01-01';

-- БУРУУ: SQL Injection-д өртөмтгий
SET @name = 'Болд';
SELECT * FROM users WHERE name = @name;   -- шууд залгахгүй!

-- ЗӨВ: application layer-д prepared statement ашигла
-- (Node.js: pool.execute('SELECT * FROM users WHERE name = ?', [name]))
-- (Python: cursor.execute('SELECT * FROM users WHERE name = %s', (name,)))

-- Вэб аппликейшны хэрэглэгч зөвхөн хэрэгтэй эрхтэй байх ёстой
CREATE USER 'webapp'@'localhost' IDENTIFIED BY 'хүчтэй_нууц_үг';

-- Зөвхөн DML эрх (DDL буюу DROP, CREATE эрхгүй)
GRANT SELECT, INSERT, UPDATE, DELETE ON myshop.* TO 'webapp'@'localhost';

FLUSH PRIVILEGES;

-- root хэрэглэгчийг аппликейшнд ашиглахгүй!

-- БУРУУ: нууц үг кодонд харагдана
const conn = mysql.createConnection({ password: 'миний_нууц_үг' });

-- ЗӨВ: орчны хувьсагчаас авна
const conn = mysql.createConnection({ password: process.env.DB_PASSWORD });

-- .env файлд хадгална, .gitignore-д нэмнэ
DB_PASSWORD=хүчтэй_нууц_үг

-- Бодит устгахын оронд soft delete ашигла
ALTER TABLE users ADD COLUMN deleted_at DATETIME NULL;

-- Устгах үед:
UPDATE users SET deleted_at = NOW() WHERE id = ?;

-- Хайхдаа:
SELECT * FROM users WHERE deleted_at IS NULL;

-- Нэг database backup хийх
mysqldump -u root -p myshop > myshop_backup_2024.sql

-- Бүх database backup хийх
mysqldump -u root -p --all-databases > all_backup.sql

-- Тогтмол автомат backup (Linux cron)
-- Энэ мөрийг crontab -e-д нэмнэ:
-- 0 2 * * * mysqldump -u root -pНУУЦ_ҮГ myshop > /backup/myshop_$(date +%F).sql

mysql -u root -p myshop < myshop_backup_2024.sql

-- Өгөгдөлгүй зөвхөн CREATE TABLE бүтэц
mysqldump -u root -p --no-data myshop > schema_only.sql

-- 1. Primary key үргэлж байх
-- 2. NOT NULL-ийг default болгох, NULL зөвшөөрөх шаардлагатай үед л NULL
-- 3. Валютыг DECIMAL(15, 2)-ээр хадгала, FLOAT биш
-- 4. Огноог DATETIME эсвэл DATE-ээр хадгала, VARCHAR биш
-- 5. Хүснэгт бүрт created_at нэмэх

CREATE TABLE products (
    id          INT AUTO_INCREMENT PRIMARY KEY,
    name        VARCHAR(255) NOT NULL,
    price       DECIMAL(15, 2) NOT NULL,     -- валют
    stock       INT NOT NULL DEFAULT 0,
    is_active   BOOLEAN NOT NULL DEFAULT TRUE,
    created_at  DATETIME NOT NULL DEFAULT CURRENT_TIMESTAMP,
    updated_at  DATETIME NOT NULL DEFAULT CURRENT_TIMESTAMP
                ON UPDATE CURRENT_TIMESTAMP
);

EXPLAIN SELECT u.name, COUNT(o.id) as order_count
FROM users u
LEFT JOIN orders o ON u.id = o.user_id
GROUP BY u.id;

type = ALL    → бүх мөрийг уншина (удаан) — index хэрэгтэй
type = ref    → index ашиглана (хурдан)
type = const  → нэг мөр олсон (хамгийн хурдан)

rows = 10000  → маш олон мөр шалгана — query оновчлох хэрэгтэй